Πέμπτη, 18 Σεπτεμβρίου 2008

In memoriam

Παίρνοντας τη σκυτάλη από τον Διάσπορο και το αφιέρωμα που έχει κάνει στον Ντεϊβιντ Φόστερ Γουάλας, που αυτοκτόνησε πριν λίγες μέρες, ξεκινώ και εγώ, κούτσα κούτσα, την μετάφραση του διηγήματος του :«Μικρά ανέκφραστα ζώα» που δημοσιεύτηκε το 1988 στο περιοδικό «Τhe Paris Review» (βλ http://www.theparisreview.org/viewmedia.php/prmMID/2547)
Ελπίζω να φέρω εις πέρας την πολύ διασκεδαστική αυτή αποστολή, καθώς το ταλέντο του Γουάλας να στήνει εικόνες σχεδόν κινηματογραφικά και να συναγάγεται η πλοκή από αυτές και τους σκόρπιους διαλόγους, με την αφήγηση να μένει υποτυπώδης, είναι κάτι το συναρπαστικό. Τα θέματά του είναι ανοίκεια και σοκαριστικά θα έλεγε κανείς. Αλλά εντυπώνονται ως εικόνες δυνατές και παράλληλα φευγαλέες, όπως ένας κρίκος που σε οδηγεί στον επόμενο, στην ίδια πάντα αλυσίδα.
Συγχωρέστε με για την απόδοση. Έπραξα το κατά δύναμιν. Διορθώσεις και εισηγήσεις δεκτΟΤΑΤΕΣ.


«Μικρά ανέκφραστα ζώα»

Του ΝΤΕΪΒΙΝΤ ΦΟΣΤΕΡ ΓΟΥΑΛΑΣ


Βρισκόμαστε στα 1976. Ο ουρανός είναι βαρύς και γεμάτος σύννεφα. Τα γκρίζα σύννεφα είναι κάπου στρογγυλεμένα, κάπου ζαρωμένα, κάπου φωτεινά. Κάτω από τον ουρανό εκτείνεται ένα πεδίο στον άνεμο. Ένα χλωμός αυτοκινητόδρομος περνά δίπλα από το τοπίο. Πολλά αυτοκίνητα τον διαπερνούν. Ένα απ’αυτά σταματά σε μια άκρη της λεωφόρου. Δύο μικρά παιδιά εξέρχονται του αυτοκινήτου βοηθούμενα από μια νεαρή γυναίκα με αόριστο πρόσωπο. Ένας άντρας στέκεται δίπλα στους τροχούς του αυτοκινήτου και κοιτάει ευθεία μπροστά. Τα παιδιά είναι ήσυχα και έχουν εξαιρετικά λευκή επιδερμίδα. Η γυναίκα κουβαλά μια ογκώδη τσάντα που φαίνεται να είναι γεμάτη από κάτι βαρύ. Το πρόσωπο της πλανιέται αόριστο πάνω απ’την τσάντα. Μεταφέρει την τσάντα και τα ανοιχτόχρωμα παιδιά κοντά σ’ ένα ξύλινο ταχυδρομικό κουτί. Η γυναίκα λέει στα παιδιά να ακουμπήσουν στο κουτί μέχρις ότου επιστρέψει πίσω το αυτοκίνητο. Τα παιδιά αγγίζουν το κουτί. Ο άνεμος φυσάει. Πολλά αυτοκίνητα είναι που περνούν. Μένουν σ’αυτή την στάση ολόκληρη την ημέρα.

Βρισκόμαστε στα 1970. Μια γυναίκα με κόκκινα μαλλιά κάθεται πολλές σειρές πίσω από την οθόνη ενός κινηματογράφου. Ένα παιδί που φοράει φουστάνι κάθεται δίπλα της. Τα καρτούν στην οθόνη έχουν ξεκινήσει. Τα μάτια του παιδιού βυθίζονται μέσα στα καρτούν. Πίσω απ’την γυναίκα εκτείνεται το σκοτάδι. Ένας άντρας κάθεται πίσω απ’τη γυναίκα. Γέρνει μπροστά. Τα χέρια του διαπερνούν τα μαλλιά της γυναίκας. Παίζει με τα μαλλιά της γυναίκας στο σκοτάδι. Το αντανακλώμενο φώς από τα καρτούν κάνει τα πρόσωπα του κοινού να αναβοσβήνουν: τα μάτια της γυναίκας είναι φωτεινά και φοβισμένα. Τα καρτούν του θεάτρου,οι περιλήψεις των επερχόμενων θεαμάτων, και οι παραστάσεις των πρόσφατων κατορθωμάτων, κρατάνε για τρείς σχεδόν ώρες.

Ο Άλεξ Τρεμπέκ φέρνει ένα γύρο στο στούντιο Τζεοπάρντι φορώντας μια κονκάρδα που αναγράφει « Ο Πατ Σατζάκ μοιάζει με ασβό» Αυτός και ο Σατζάκ παίζουν ρακέτες κάθε Πέμπτη.

Βρισκόμαστε στα 1986. Ο βραδινός ουρανός της Καλιφόρνια χάσκει φωτεινός και σιωπηλός σαν ένα αδειανό παλάτι. Μικρά άσπρα αστράκια φτιάχνουν αργά γραμμούλες πολύ μακριά, κάτω απ’το ζεστό διαμέρισμα της Φαίη.
Η Φαίη Γκόνταρντ και η Τζούλη Σμίθ είναι ξαπλωμένες στο κρεβάτι της Φαίη. Ξαπλώνει διαδοχικά η μια πάνω στην άλλη. Κάνουν έρωτα. Τα κλάματα της Φαίη κουδουνίζουν σαν κέρματα στους τζαμένιους τοίχους της σοφίτας.
Η Φαίη και η Τζούλη δροσίζουν η μια την άλλη με βρεγμένες πετσέτες. Στέκονται γυμνές πίσω από ένα γυάλινο τοίχο και κοιτάζουν το Λος Άντζελες.
Η Τζούλη και η Φαίη ξαπλώνουν στο κρεββάτι, ως ερωμένες. Εκθειάζουν η μια το σώμα της άλλης. Παραπονιούνται για το βραχύχρονο της βραδιάς. Εξετάζουν και επανεξετάζουν, με ένα είδος δυστυχισμένου ενθουσιασμού, τις μικρές εκείνες άγνοιες που αναγκαστικά, όπως λέει η Τζούλη, υπογραμμίζουν το μονοπάτι που ενώνει την αληθινή ένωση μεταξύ των ανθρώπων. Η Φαίη ισχυρίζεται ότι της άρεσε η Τζούλη πολύ προτού η Τζούλη καταλάβει πως την αγαπούσε.
Είναι αγκαλιασμένες. Η Τζούλη είναι πολύ άσπρη και τα μαλλιά της ψιλοκουρεμένα. Η σκοτεινότητα του δωματίου διανθίζεται από μικρά κομματάκια του νυχτερινού Λος Άντζελες που διαπερνούν το τζάμι. Το σκοτάδι εκτείνεται προς τα κάτω ένα γύρο από τα σώματά τους και τις αγκαλιάζει όπως το γάντι το χέρι ενός κηπουρού. Είναι απίστευτα ρομαντικά όλα.

Στις 12 Μαρτίου του 1988 βρέχει. Η Φαίη Γκόνταρντ παρακολουθεί το δρόμο, όπως εκτείνεται έξω από το παράθυρο του γραφείου της μητέρας της, πρώτα να σκοτεινιάζει και μετά να αστράφτει ύστερα απ’ τη βροχή. Η Ντι Γκόνταρντ κάθεται στην άκρη του γραφείου με τα πόδια της να ακροπατούν στο έδαφος και κοιτάζει επίσης έξω απ’το παράθυρο. Ο σκηνοθέτης του Τζεοπάρντι δίπλα από τον υπεύθυνο των δημοσίων σχέσεων του έργου. Η υπεύθυνη των παρασκηνίων και της σειράς παρουσίασης, τους παραδίδει κάποιες σημειώσεις. Ο Άλεξ Τρεμπέκ, κάθεται μόνος κοντά στην πόρτα σε μια ρούχινη καρέκλα σκηνοθέτη, πίνοντας σόδα από ένα τενεκεδάκι. Το δωμάτιο αντανακλάται στο σκοτεινό τζάμι του παραθύρου/.
« Οφείλουμε να γνωρίζουμε τι ακριβώς της έχεις πεί, ώστε να ξέρουμε αν θα έρθει ή όχι» λέει η Ντι.

ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ

(Όσοι επιθυμούν να μάθουν τη συνέχεια προτού ολοκληρώσω τη μετάφραση ας ανατρέξουν στη διεύθυνση http://www.theparisreview.org/viewmedia.php/prmMID/2547)


ΣΥΝΕΧΕΙΑ

«Είκοσι λεπτά υπόθεση είναι όλο κι όλο, Φαίη» λέει ο σκηνοθέτης, κοιτώντας το ρολόϊ από τη μέσα μεριά του καρπού της. « Μετά θα μας πάρει ακόμη μια ώρα για στήσιμο και για δουλειά στο στούντιο. Αλλιώς θα μείνουμε πίσω στην πλοκή, με τη δορυφορική σύνδεση και τη μετάδοση να τρέχουν.
« Για να μην αναφέρουμε ένα αγόρι, που αυτήν ακριβώς τη στιγμή είναι σε κατάσταση μισολιπόθυμη, κατατρομαγμένο και νευρωτικό» Ο Μάφυ Ντεμότ, ο συντονιστής των Δ.Σ λέει ήρεμα: « την τελευταία φορά που τον είδα ήταν κουβαριασμένος στο πάτωμα, έξω από το δωμάτιο μακιγιαρίσματος»
Η Φαίη κλείνει τα μάτια.
« Ο σύζυγος μου τον έχει αναλάβει» λέει η σκηνοθέτις.
« Σ’ευχαριστώ τόσο πολύ Τζάνετ» λέει η Ντη στην σκηνοθέτη. Σκύβει μετά στο πληκτρολόγιο της « Οι υπόλοιποι για τα τέσσερα σενάρια είναι εδώ;»
« Όσοι έχουν υπογράψει. Περισσότεροι απ’όσους είχαμε ποτέ. Σημείωσε επιπλέον και μια τύπισσα που έχει αφυπηρετήσει από το WAC , και η οποία δεν έχει αφοσιωθεί εντατικά στη συγγραφή σεναρίων από τα τέλη Απριλίου. Λέει ότι δεν θα αντέξει να περιμένει κι άλλο για να συναντηθεί με την Τζούλη»
« Αλλά Τζούλη πουθενά» λέει ο Μάφυ Ντεμότ.
Η Ντη μισοκλείνει τα μάτια και κοιτά το πληκτρολόγιο της. « Λοιπόν, όλοι τους μαζί πόσοι είναι τότε;»
«Εννιά» λέει χαμηλόφωνα η Φαίη. Νιώθει το κεφάλι της να ανατριχιάζει."

ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ

9 σχόλια:

Μενελαος είπε...

Πολύ έξυπνο το κείμενο. Το θέμα βέβαια της συμβατότητας αλλά και της πολύ μεγάλης λογοτεχνικής ροής, με προβλημάτισε αποτελεσματικά στην δική μου έκθεση για το νέο βιβλίο. Που είναι η ουσία θα μου πεις. Η ουσία βρίσκεται στην παράγραφο, ή να το θέσω διαφορετικά στην έκθεση. Αν περιμένεις παντού να ανακαλύψεις κινηματογραφικά μυθιστορηματική συνοχή, είσαι πολύ γελασμένη. Δεν δένουν και δεν κυλούν σωστά οι λέξεις. Ομως το κείμενο αυτό είναι από τα αργά κείμενα που αγαπώ. Είναι ίσως ένα είδος κειμένων που επιλέγεις, όπως και στις δικές σου συγγραφικές δραστηριότητες (στις κατάρας τα έγκατα) με το οποίο πρέπει να εξοικειωθώ. Είναι δύσκολο να παράγεις συγγραφικό πλούτο από απλές και αργές έννοιες. Και πως θα δέσει στη συνέχεια ολόκληρο το κείμενο. Καλό σου βράδυ!!

Μενελαος είπε...

Βλέπεις τι κάνουν οι υπολογιστές???

Μενελαος είπε...

Αυτό τώρα είναι προχωρημένο!! ;) Κάτσε και σκέψου την ψηφιοποίηση του γραπτού λόγου να να πρόκειται να αναπαράγει ένα πίνακα ζωγραφικής, κάτι σαν αλγοριθμική τέχνη που όμως είναι συγγραφή. Η ερώτησή μου είναι μία: πόσο μεγαλειώδης είναι ο πίνακας??

Μενελαος είπε...

να να = σαν να

Μενελαος είπε...

Πόσο ανεχτές είναι οι λάθος πινελιές???

Μενελαος είπε...

Είναι η κρίσιμη μάζα!!

dokisisofi είπε...

Χαίρομαι που σ'άρεσε Μενέλαε.
Είναι όντως και η διαδικτυακή μετάφραση ένα πείραμα των ορίων του επικοινωνιακού αυτού μέσου. Και θα γίνει περισσότερο πρωτοποριακό αν την συνέχεια την δημοσιεύσεις εσύ ή κάποιος άλλος στο δικό του μπλογκ.Αυτό το σκέφτηκες?
Κοπερνίκεια επανάσταση!
Καλό σου βράδυ!

Διάσπορος είπε...

Ου θκιάολε, μπράβο σου. 'Επιασες τον καλά θωρώ, πρέπει να είχες πολλήν αθκιάσην τζιόλας.
Εννα βάλω τζιαι γώ κάτι, το σαββατοκυριακο -όι μετάφρασην, έν έχω έτσι λεξιλόγιο....
Τί λεβέντης ήταν ά;


Τούτον που εμετάφρασες εν το πιό accessible του.

Δκιεβάζει μου το η γυναίκα μου σαν το παραμυθάκιν. Χάννουμεν μες το σπίτιν μου. Λυπούμαι τα κοπελλούθκια μου που θα τους δκιαβάζουμεν ποτούτα αντί για τη σταχτοπούταν.΄....

Kai Na Katharisoume Tous Kakomoutsounous είπε...

Καλό, και δούλευε να τελειώνεις.

Αρχειοθήκη ιστολογίου

Αναγνώστες

Η λίστα ιστολογίων μου